พายุฝนฟ้าคะนอง ลมกระโชกแรง และฝนตกหนัก เป็นปัจจัยทางธรรมชาติที่สามารถสร้างความเสียหายให้กับพื้นที่เพาะปลูกได้ในเวลาอันสั้น ไม่ว่าจะเป็นต้นพืชที่หักโค่น ใบฉีกขาด พืชล้มเป็นบริเวณกว้าง หรือพื้นที่เพาะปลูกถูกน้ำท่วมขัง ซึ่งความเสียหายเหล่านี้อาจส่งผลต่อผลผลิตและรายได้ของเกษตรกรโดยตรง
ในอดีตการสำรวจความเสียหายหลังเกิดพายุมักต้องใช้แรงงานเดินตรวจสอบทั่วทั้งแปลง ซึ่งอาจใช้เวลานาน โดยเฉพาะพื้นที่เกษตรขนาดใหญ่หรือพื้นที่ที่มีสภาพภูมิประเทศเข้าถึงยาก ปัจจุบันโดรนการเกษตรจึงเข้ามามีบทบาทสำคัญในการช่วยสำรวจพื้นที่จากมุมสูง ทำให้เกษตรกรมองเห็นภาพรวมของความเสียหายได้รวดเร็วขึ้น และสามารถวางแผนฟื้นฟูพื้นที่เพาะปลูกได้อย่างเหมาะสม
โดรนช่วยสำรวจความเสียหายหลังเกิดพายุได้อย่างไร?
โดรนสามารถบินสำรวจพื้นที่เพาะปลูกจากมุมสูงและบันทึกภาพถ่ายทางอากาศ เพื่อนำข้อมูลมาวิเคราะห์สภาพแปลงเกษตรหลังเกิดพายุ ช่วยให้เกษตรกรเห็นความเสียหายในบริเวณที่อาจมองไม่เห็นจากระดับพื้นดิน
ตัวอย่างการสำรวจ ได้แก่
1.1 ตรวจสอบพื้นที่ที่พืชล้มจากแรงลม
ลมกระโชกแรงอาจทำให้ต้นข้าว ข้าวโพด หรือพืชไร่บางชนิดล้มเป็นบริเวณกว้าง การใช้โดรนบินสำรวจช่วยให้เห็นแนวการล้มของต้นพืช และระบุพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบได้ชัดเจนขึ้น
1.2 ตรวจสอบพื้นที่น้ำท่วมขัง
หลังเกิดฝนตกหนัก บางพื้นที่อาจมีน้ำท่วมขังหรือระบบระบายน้ำทำงานไม่ทัน โดรนสามารถบันทึกภาพบริเวณที่มีน้ำสะสม เพื่อช่วยประเมินขอบเขตของพื้นที่ได้รับผลกระทบและวางแผนจัดการน้ำได้
1.3 ตรวจสอบความเสียหายของทรงพุ่มและใบพืช
พายุอาจทำให้กิ่งไม้หัก ใบฉีกขาด หรือทรงพุ่มของพืชเสียรูป การสำรวจจากมุมสูงช่วยให้เห็นความเปลี่ยนแปลงของลักษณะพืชในแต่ละบริเวณ และช่วยกำหนดจุดที่ควรเข้าไปตรวจสอบอย่างละเอียด
1.4 ตรวจสอบสิ่งกีดขวางภายในแปลง
หลังเกิดพายุอาจมีกิ่งไม้หัก ต้นไม้ล้ม หรือเศษวัสดุต่าง ๆ กระจายอยู่ในพื้นที่เพาะปลูก ภาพถ่ายจากโดรนช่วยให้ผู้ใช้งานระบุตำแหน่งสิ่งกีดขวางก่อนส่งคนหรือเครื่องจักรเข้าไปทำงานได้
เทคโนโลยีที่ช่วยให้การสำรวจด้วยโดรนมีประสิทธิภาพมากขึ้น
นอกจากการถ่ายภาพทั่วไปแล้ว โดรนบางรุ่นยังสามารถติดตั้งกล้องและเซนเซอร์เฉพาะทาง เพื่อเก็บข้อมูลที่ช่วยประเมินสภาพพืชหลังเกิดพายุได้ละเอียดขึ้น
2.1 กล้องถ่ายภาพความละเอียดสูง (RGB Camera)
กล้อง RGB เป็นกล้องที่บันทึกภาพในรูปแบบสีที่มองเห็นได้ทั่วไป เหมาะสำหรับตรวจสอบสภาพต้นพืช ใบไม้ที่ฉีกขาด พื้นที่น้ำท่วม และบริเวณที่พืชล้ม โดยสามารถนำภาพมาประกอบกันเป็นแผนที่ภาพถ่ายทางอากาศได้
2.2 กล้องมัลติสเปกตรัม (Multispectral Camera)
กล้องชนิดนี้สามารถบันทึกข้อมูลแสงในหลายช่วงคลื่น รวมถึงช่วงคลื่นที่ตามนุษย์มองไม่เห็น เช่น Near-Infrared ซึ่งสามารถนำข้อมูลมาคำนวณดัชนีพืชพรรณ เช่น NDVI เพื่อช่วยประเมินความแตกต่างของสภาพความเขียวและความสมบูรณ์ของพืชในแต่ละพื้นที่
อย่างไรก็ตาม การแปลผลต้องคำนึงถึงชนิดพืช ระยะการเจริญเติบโต และสภาพแสง รวมถึงควรเปรียบเทียบกับข้อมูลก่อนเกิดพายุหากมี เพื่อให้ประเมินความเปลี่ยนแปลงได้แม่นยำขึ้น
2.3 ระบบ GPS และการระบุตำแหน่ง
ระบบ GPS ช่วยบันทึกตำแหน่งของภาพถ่ายและเส้นทางการบิน ทำให้สามารถระบุพื้นที่ที่พบความเสียหายได้อย่างเป็นระบบ และนำพิกัดไปใช้วางแผนเข้าตรวจสอบหรือซ่อมแซมพื้นที่จริงได้
2.4 โปรแกรมสร้างแผนที่สามมิติและภาพโมเสก
ภาพถ่ายจากโดรนหลายภาพสามารถนำมาประมวลผลด้วยโปรแกรมเฉพาะทาง เพื่อสร้างแผนที่ภาพถ่ายทางอากาศ หรือ Orthomosaic ซึ่งช่วยให้เห็นภาพรวมของพื้นที่เพาะปลูกได้ต่อเนื่อง และสามารถใช้เปรียบเทียบสภาพพื้นที่ในช่วงเวลาต่าง ๆ ได้
ขั้นตอนการใช้โดรนสำรวจพื้นที่หลังเกิดพายุ
การสำรวจด้วยโดรนให้ได้ข้อมูลที่มีประโยชน์ควรมีการวางแผนก่อนบิน ไม่ใช่เพียงนำโดรนขึ้นถ่ายภาพเท่านั้น โดยสามารถแบ่งขั้นตอนการทำงานได้ดังนี้
ขั้นตอนที่ 1 ตรวจสอบความปลอดภัยของพื้นที่
ก่อนเริ่มบินควรตรวจสอบสภาพอากาศ ความเร็วลม สิ่งกีดขวาง และสายไฟที่อาจได้รับความเสียหายจากพายุ รวมถึงตรวจสอบข้อกำหนดและข้อจำกัดในการบิน
ขั้นตอนที่ 2 กำหนดพื้นที่สำรวจ
วางแผนเส้นทางการบินให้ครอบคลุมพื้นที่เพาะปลูก โดยแบ่งพื้นที่ออกเป็นส่วน ๆ เพื่อให้ง่ายต่อการตรวจสอบและลดโอกาสที่ข้อมูลบางบริเวณจะตกหล่น
ขั้นตอนที่ 3 บันทึกภาพถ่ายทางอากาศ
เลือกใช้กล้องให้เหมาะกับวัตถุประสงค์ หากต้องการดูความเสียหายทางกายภาพสามารถใช้กล้อง RGB ได้ แต่หากต้องการประเมินความแตกต่างของสภาพพืช อาจเลือกใช้กล้องมัลติสเปกตรัมเพิ่มเติม
ขั้นตอนที่ 4 ประมวลผลและวิเคราะห์ข้อมูล
นำภาพที่บันทึกได้มาจัดเรียงและประมวลผลเป็นแผนที่ เพื่อระบุบริเวณที่พืชล้ม น้ำท่วมขัง หรือมีลักษณะแตกต่างจากพื้นที่โดยรอบ
ขั้นตอนที่ 5 วางแผนฟื้นฟูพื้นที่เพาะปลูก
นำข้อมูลที่ได้มาแบ่งระดับความเสียหายและกำหนดแนวทางแก้ไข เช่น ระบายน้ำออกจากพื้นที่ ตัดแต่งกิ่งที่เสียหาย หรือประเมินความจำเป็นในการปลูกพืชทดแทน
ข้อดีของการใช้โดรนสำรวจความเสียหายหลังเกิดพายุ
การนำโดรนมาใช้สำรวจพื้นที่เกษตรกรรมมีประโยชน์หลายด้าน โดยเฉพาะเมื่อเกิดภัยธรรมชาติที่ส่งผลกระทบต่อพื้นที่ขนาดใหญ่
- ประหยัดเวลาในการสำรวจ: สามารถเก็บภาพพื้นที่กว้างได้ภายในระยะเวลาที่เหมาะสม ลดการเดินตรวจสอบด้วยแรงงานในทุกจุด
- เห็นภาพรวมของความเสียหาย: ช่วยให้ทราบว่าพื้นที่ส่วนใดได้รับผลกระทบมากหรือน้อย
- ลดความเสี่ยงในการเข้าพื้นที่: ช่วยสำรวจบริเวณที่มีน้ำท่วมขังหรือมีสิ่งกีดขวางก่อนส่งเจ้าหน้าที่เข้าไปตรวจสอบ
- จัดเก็บข้อมูลเพื่อเปรียบเทียบ: สามารถเก็บภาพไว้เปรียบเทียบกับการสำรวจครั้งต่อไป เพื่อติดตามการฟื้นตัวของพืช
- ช่วยวางแผนการใช้ทรัพยากร: ทำให้สามารถกำหนดจุดที่ต้องใช้แรงงาน เครื่องจักร หรืออุปกรณ์ฟื้นฟูได้ตรงตามความจำเป็นมากขึ้น
ข้อควรระวังในการใช้โดรนสำรวจหลังเกิดพายุ
แม้โดรนจะช่วยให้การสำรวจทำได้สะดวกขึ้น แต่การบินหลังเกิดพายุก็มีความเสี่ยงที่ผู้ควบคุมไม่ควรมองข้าม
- ระวังลมกระโชกแรง: หลังพายุผ่านไปอาจยังมีลมแรงหรือกระแสลมแปรปรวน ควรรอให้สภาพอากาศเหมาะสมก่อนบิน
- ตรวจสอบสายไฟและสิ่งกีดขวาง: พายุอาจทำให้สายไฟขาด กิ่งไม้หัก หรือมีวัตถุตกค้างในเส้นทางบิน
- ตรวจสอบความชื้นของอุปกรณ์: ไม่ควรนำโดรนที่เปียกน้ำหรือมีความชื้นสะสมกลับมาใช้งานโดยไม่ตรวจสอบตามคำแนะนำของผู้ผลิต
- ระวังแบตเตอรี่และระบบไฟฟ้า: ตรวจสอบแบตเตอรี่ ขั้วต่อ และระบบควบคุมก่อนนำโดรนขึ้นบิน
- ปฏิบัติตามข้อกำหนดการบิน: ตรวจสอบข้อจำกัดด้านพื้นที่และสภาพอากาศ รวมถึงรักษาระยะปลอดภัยจากบุคคลและสิ่งปลูกสร้าง
นอกจากนี้ ภาพถ่ายจากโดรนเป็นข้อมูลสำหรับการสำรวจเบื้องต้น ไม่สามารถยืนยันความเสียหายภายในต้นพืชหรือรากพืชได้ทั้งหมด จึงควรลงพื้นที่ตรวจสอบจริงในจุดที่พบความผิดปกติอีกครั้ง

สรุป
โดรนการเกษตรเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้การสำรวจความเสียหายของพืชหลังเกิดพายุทำได้รวดเร็วและเป็นระบบมากขึ้น โดยสามารถใช้ภาพถ่ายทางอากาศตรวจสอบพื้นที่พืชล้ม น้ำท่วมขัง กิ่งไม้หัก และความผิดปกติของแปลงเพาะปลูก รวมถึงใช้กล้องมัลติสเปกตรัมเพื่อช่วยประเมินความเปลี่ยนแปลงของสภาพพืชได้
ข้อมูลที่ได้จากการสำรวจไม่เพียงช่วยให้เกษตรกรทราบขอบเขตความเสียหายเท่านั้น แต่ยังสามารถนำไปใช้วางแผนฟื้นฟูพื้นที่ ลดต้นทุนในการสำรวจ และจัดการทรัพยากรได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ดังนั้น การนำเทคโนโลยีโดรนมาประยุกต์ใช้ในการสำรวจหลังเกิดภัยธรรมชาติ จึงเป็นอีกหนึ่งแนวทางที่ช่วยให้เกษตรกรปรับตัวต่อความเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศ และบริหารจัดการพื้นที่เพาะปลูกได้อย่างแม่นยำมากขึ้น
เปิดทำการทุกวัน จันทร์ ถึง เสาร์ : เวลา 08:00 – 17:00 น.
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมติดต่อ:
Facebook : Dronettc – Drone Technology Training Center

: 098 261 0126
อีเมล : iddm@iddrives.co.th


Comments are closed