แบตเตอรี่ที่ใช้ในโดรนส่วนใหญ่เป็นแบตเตอรี่ประเภท Lithium Polymer (LiPo) ซึ่งคุณสมบัติเด่นคือจ่ายกระแสไฟได้แรงและน้ำหนักเบา แต่ในขณะเดียวกันก็เป็นแบตเตอรี่ที่ “เซนซิทีฟสูงมาก” หากดูแลรักษาไม่ถูกวิธี แบตเตอรี่จะเสื่อมสภาพเร็ว บวม หรือร้ายแรงที่สุดคืออาจเกิดการลุกไหม้ได้ครับ

นี่คือแนวทางปฏิบัติที่ถูกต้องในการดูแลรักษาแบตเตอรี่ LiPo ให้ปลอดภัยและมีอายุการใช้งานยาวนานที่สุดครับ:

1. กฎเหล็กเรื่องการชาร์จ (Charging)

• อย่าชาร์จทันทีหลังบินเสร็จ: หลังนำโดรนลงจอด แบตเตอรี่จะมีความร้อนสะสมสูงมาก ต้องตั้งทิ้งไว้ให้เย็นลงประมาณ 15-20 นาที แล้วจึงนำไปชาร์จ การชาร์จตอนแบตเตอรี่ยังร้อนอยู่จะเร่งให้แบตเตอรี่บวมเร็วขึ้น
• อย่าชาร์จทิ้งไว้ข้ามคืนโดยไม่มีคนเฝ้า: แม้ว่าแท่นชาร์จรุ่นใหม่จะมีระบบตัดไฟอัตโนมัติ แต่เพื่อความปลอดภัยสูงสุด ควรชาร์จในขณะที่มีคนอยู่ในบริเวณนั้น และควรชาร์จบนพื้นผิวที่ไม่ลามไฟ (เช่น พื้นกระเบื้อง หรือใส่ในถุงนิรภัยสำหรับชาร์จแบต LiPo โดยเฉพาะ)

2. การเก็บรักษาเมื่อไม่ได้ใช้งาน (Storage)

การเก็บแบตเตอรี่ LiPo ในสภาวะที่มีไฟเต็ม 100% หรือไม่มีไฟเลย (0%) เป็นเวลานาน คือสาเหตุหลักที่ทำให้แบตเตอรี่เสื่อมและบวม

ตารางระดับแรงดันไฟของแบตเตอรี่ LiPo. แหล่งที่มา: icancongress.com

• ใช้โหมด Storage เสมอ: หากคาดว่าจะไม่ได้บินโดรนเกิน 3-4 วัน ห้ามชาร์จแบตเตอรี่ทิ้งไว้เต็ม 100% เด็ดขาด ให้ใช้เครื่องชาร์จปรับแรงดันให้อยู่ในระดับ Storage Voltage (ประมาณ 50-60% ของความจุ หรือประมาณ 3.8-3.85V ต่อเซลล์)
• โน้ตสำหรับโดรนถ่ายภาพรุ่นใหม่ (เช่น DJI): แบตเตอรี่มักมีระบบ Smart Battery ที่จะค่อยๆ คายประจุตัวเองลงมาอยู่ในระดับปลอดภัยให้อัตโนมัติหลังจากทิ้งไว้หลายวัน แต่การเก็บในระดับ Storage ตั้งแต่แรกก็ยังคงปลอดภัยที่สุดครับ
• หลีกเลี่ยงความร้อน: เก็บแบตเตอรี่ไว้ในอุณหภูมิห้อง (ประมาณ 22-28 องศาเซลเซียส) ห้ามทิ้งแบตเตอรี่ไว้ในรถที่จอดตากแดด หรือที่ที่โดนแสงแดดส่องถึงโดยตรง

3. กฎขณะใช้งานบิน (Discharging)

• อย่าบินจนแบตเตอรี่เกลี้ยง (Over-discharge): ห้ามฝืนบินจนแบตเตอรี่เหลือ 0% หรือแรงดันตกต่ำกว่า 3.3V ต่อเซลล์เด็ดขาด สัญญาณเตือนแบตเตอรี่ต่ำครั้งแรก (Low Battery Warning) มักจะเตือนที่ประมาณ 15-20% ให้รีบนำรถกลับมาลงจอดทันที การปล่อยให้แบตเตอรี่หมดเกลี้ยงจะทำลายเคมีภายในจนแบตเตอรี่ไม่สามารถชาร์จไฟเข้าได้อีกเลย

4. สัญญาณเตือนที่ต้องสั่ง “ปลดระวาง”

หมั่นสังเกตสภาพภายนอกของแบตเตอรี่ทุกครั้งก่อนนำใส่ตัวโดรน หากพบอาการเหล่านี้ ควรเลิกใช้งานทันทีเพื่อความปลอดภัย:

ลักษณะของแบตเตอรี่บวมที่ควรเลิกใช้งาน. แหล่งที่มา: RC Helicopter Fun

• มีอาการบวม (Puffy): หากสังเกตเห็นเคสแบตเตอรี่เริ่มบวม โก่งนูน หรือกดแล้วรู้สึกนิ่มๆ เหมือนมีแก๊สอยู่ข้างใน แปลว่าโครงสร้างเคมีภายในเสียหายแล้ว
• ตัวแบตเตอรี่มีรอยฉีกขาด รอยไหม้ หรือมีกลิ่นเคมีรั่วซึม
• ขณะบิน แบตเตอรี่หมดเร็วผิดปกติ หรือแรงดันไฟลดฮวบฮาบแบบกะทันหัน

⚠️ วิธีกำจัดแบตเตอรี่ LiPo ที่เสื่อมสภาพ: ห้ามทิ้งลงถังขยะทั่วไปเด็ดขาด เนื่องจากสารเคมีภายในอาจทำปฏิกิริยากับขยะอื่นๆ จนเกิดไฟไหม้ได้ ให้นำไปทิ้ง ณ จุดรับทิ้งขยะอิเล็กทรอนิกส์ (E-Waste) ที่ได้รับการจัดการอย่างถูกต้องครับ

เปิดบริการทุกวัน จันทร์ ถึง เสาร์ : เวลา 08:00 – 17:00 น.

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมติดต่อ:

Facebook : ตรอ.ไอดี สาขาสำนักงานใหญ่

 : 098 261 0126

อีเมล : iddm@iddrives.co.th